အင္းေလးကန္

အင္းေလးကန္သည္ ရွမ္းျပည္နယ္၏ၿမိဳ႕ေတာ္မွ (၃၀)ကီလိုမီတာအကြာတြင္တည္ရွိၿပီး ရွမ္း ျပည္နယ္၏ အခ်က္အခ်ာေဒသျဖစ္ပါသည္။ အင္းေလးကန္သည္ (၂၂)ကီလိုမီတာ ရွည္လ်ားၿပီး  ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ (၉၀၀) မီတာတြင္ တည္ရွိကာ ေတာင္ေပၚေဒသရွိ ထုထည္ႀကီးမား ေသာကန္ႀကီးျဖစ္ပါသည္။ ကန္၏ဧရိယာပတ္လည္တြင္ ဝန္းရံထားေသာ ေတာင္တန္းအမ်ိဳးမ်ိဳး သည္ ကန္၏ေရမ်က္ႏွာျပင္တြင္ ထင္ဟပ္လ်က္ရွိၿပီး ရင္သပ္ရွေမာဖြယ္ျမင္ကြင္းကို ေပးစြမ္းေန ပါသည္။ သန္႔ရွင္း၍ မူလအတိုင္းမပ်က္စီးေသးေသာ  သဘာဝကန္ႀကီးျဖစ္ပါသည္။ ၎၏ကုန္းေျမ ႏွင့္ ကြၽန္းေမ်ာမ်ားေပၚရွိ ထူးျခားေသာ နည္းစနစ္ျဖင့္ ေျခေထာက္ျဖင့္ ေလွေလွာ္သည့္ အင္းသား ဟုေခၚေသာေက်ာ္ၾကားသည့္ ႐ြာသားမ်ားေၾကာင့္ လူသိမ်ားပါသည္။ ဧည့္သည္မ်ားသည္ ေမာ္ေတာ္ ဘုတ္စီး၍ အင္းေလးကန္ကို လွည့္လည္ၾကည့္ရႈျခင္း သို႔မဟုတ္ ေဒသခံမ်ား၏ ေျခေထာက္ျဖင့္ ေလွေလွာ္သည့္ အင္းသားမ်ားအား ခရီးသြားမ်ားအေနျဖင့္ သြားေရာက္ၾကည့္ရႈ၍ အေတြ႕အႀကဳံရယူ ႏိုင္ပါသည္။ အင္းေလးကန္သည္ ေတာ႐ိုင္းတိရစာၦန္မ်ား၏ ခိုလႈံရာသာမက ေျမာက္မ်ားစြာေသာ ဘုရားပုထိုးမ်ား၊ ေစ်းမ်ားႏွင့္ ဥယ်ာဥ္မ်ားရွိၿပီး ႀကီးမားေသာ သဘာဝအသိုက္အၿမဳံႀကီး တစ္ခု ျဖစ္ပါသည္။ ရႈေမာဖြယ္ေကာင္းေသာ ကန္၏ ပတ္လည္႐ြာမ်ားႏွင့္ ထင္ရွားေသာ နယ္ေျမမ်ားကို ၾကည့္ရႈေလ့လာျခင္းျဖင့္ ခရီးသြားမ်ားအား ေပ်ာ္႐ြင္ေစႏိုင္ပါသည္။

အေျခခံအခ်က္အလက္မ်ား

အင္းေလးေဒသရွိ ႐ြာသားမ်ားသည္ အမ်ားအားျဖင့္ အင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး ရွမ္း၊ ေတာင္႐ိုး၊ ပအို႔၊ ဓႏု၊ ကယား၊ ဓေနာႏွင့္ ဗမာအစရွိေသာ အျခားမ်ိဳးႏြယ္စု အနည္းငယ္ေနထိုင္ၾက ပါသည္။ အင္းေလးရွိ ေဒသခံမ်ားသည္ ဗုဒၶဘာသာအားသက္ဝင္ယုံၾကည္ၾကၿပီး အမ်ားအားျဖင့္ ျမန္မာစကား ေျပာဆို ၾကသည္။

ေျမမ်က္နွာသြင္ျပင္

အင္းေလးကန္သည္ ေျခာက္ေသြ႕၍ မုတ္သုံရာသီဥတုျဖစ္သည္။ အင္းေလးကန္၏ အ႐ြယ္ အစားသည္ (၁၁၆) စတုရန္းကီလိုမီတာ/ (၄၄.၉) စတုရန္းကီလိုမီတာ ျဖစ္သည္။

ထူးျခားမွုမ်ား

အင္းေလးကန္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဒုတိယအႀကီးဆုံး ကန္ႀကီးျဖစ္၍ ရွားပါးမ်ိဳးစိတ္မ်ား ျဖစ္သည့္ ခ႐ုမ်ားႏွင့္ ငါးမ်ားေနထိုင္ရာေနရာျဖစ္သည္။ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္တြင္ စိမ့္ေတာမ်ား ထိန္းသိမ္း ေရးႏွင့္ ရမ္ဆာလူထုညီလာခံႀကီး၏ ထိန္းသိမ္းကာကြယ္မႈေအာက္တြင္ အင္းေလးကန္သည္ စာရင္း ေပးသြင္းျခင္းခံခဲ့ရပါသည္။

အထိအခိုက္မရွိေသးေသာ ကြၽန္းစုမ်ားထဲတြင္ လြတ္လပ္စြာရွင္သန္ေနေသာ သဘာဝအလွမ်ား

အင္းေလးကန္

အင္းေလးကန္သည္ အာဆီယံေတာ႐ိုင္းတိရစာၦန္ အေမြအႏွစ္ ဥယ်ာဥ္မ်ားထဲမွ တစ္ခုအျဖစ္ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္တြင္ သတ္မွတ္ျခင္းခံရသည္။ ကန္၏ဧရိယာသည္ ေျမာက္မ်ားစြာေသာ သစ္ပင္ပန္းမာန္ မ်ား၊ တိရစာၦန္မ်ားႏွင့္ ျပည့္ႏွက္ေနသည့္ ေကာင္းမြန္ေသာ သက္ရွိပတ္ဝန္းက်င္ တစ္ခု ျဖစ္ပါသည္။ ဆြဲေဆာင္မႈရွိေသာ အင္းေလးကန္သည္ ေတာ႐ိုင္းတိရစာၦန္မ်ား၏ ခိုလႈံရာေနရာ တစ္ခုျဖစ္ၿပီး အရွားပါးဆုံး တိရစာၦန္မ်ိဳးစိတ္မ်ားကိုလည္း ရွာေတြ႕ႏိုင္ပါသည္။ အင္းေလးေဒသ၌ ကမာၻတစ္ဝွမ္း တြင္ မ်ိဳးတုံးေပ်ာက္ကြယ္ရန္ အႏၲရာယ္ရွိေနသည့္ sarus ႀကိဳးၾကာငွက္မ်ား အသိုက္ဖြဲ႕ေနထိုင္ၾက သည္ဟုဆိုၾကသည္။ အရွားပါးဆုံး သစ္ခြမ်ိဳးစိတ္မ်ားအပါအဝင္ အင္းေလးကန္၏ ေတာအုပ္မ်ားႏွင့္ စိမ့္ေတာထဲတြင္ ခိုတတ္ေသာ ငွက္မ်ား၊ မ်ားျပားေသာ ေရေနသတၱဝါမ်ား၊ အင္းဆက္မ်ား ၊ကုန္းေန ေရေနသတၱဝါမ်ားႏွင့္ တြားသြားသတၱဝါမ်ားကို ခရီးသည္မ်ား ေတြ႕ျမင္ႏိုင္ပါသည္။ သဘာဝ၏ အလွတရားမ်ားကို ရႈစားလိုျခင္း၊ ပညာရပ္ႏွင့္ သက္ဆိုင္သည္မ်ားကို ေလ့လာလိုျခင္း အစရွိသည့္ အခ်ိန္မ်ားတြင္ ခရီးသည္မ်ား ေလ့လာၾကည့္ရႈႏိုင္ပါသည္။ ဧည့္သည္မ်ားအေနျဖင့္ ရင္သပ္ရႈေမာ ဖြယ္ေကာင္းေသာ ေတာင္စဥ္ေတာင္တန္းမ်ားႏွင့္ ကန္ပတ္လည္တြင္ရွိေသာ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ကို လက္လြတ္မခံသင့္ပါ။

လူမ်ိဳးစုမ်ား၏အလွတရားမ်ား

အင္းေလးေဒသတြင္ တစ္ႏွစ္ပတ္လုံး စိတ္လႈပ္ရွားဖြယ္ လႈပ္ရွားမႈမ်ားျဖင့္ ျပည့္ႏွက္ေန ပါသည္။ ေစတီပုထိုးမ်ား၊ ဘုရားေက်ာင္းကန္မ်ားကိုလည္းေတြ႕ႏိုင္ပါသည္။ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ အေဆာက္အအုံမ်ား၏ ဗိသုကာလက္ရာမ်ားကို ၾကည့္ရွခ်င္သူမ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံ၏ကိုးကြယ္ယုံၾကည္မႈကို ေသခ်ာသိရွိ ေလ့လာခ်င္သူမ်ားတို႔အတြက္ အလြန္အသုံးဝင္ေသာ ေနရာတစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ ခရီးသည္ မ်ားအေနျဖင့္ ကန္ပတ္လည္ႏွင့္ ကန္အတြင္းရွိ လႈပ္ရွားမႈမ်ိဳးစုံတြင္ ပါဝင္ႏိုင္ပါသည္။ ေျခေထာက္ တစ္ေခ်ာင္းထဲျဖင့္ ေလွေလွာ္သည့္ ထူးျခားေသာနည္းစနစ္ကို ေဒသခံမ်ားကဲ့သို႔ ေလွေလွာ္၍ လည္းေကာင္း၊ စီးနင္းလိုက္ပါ၍လည္းေကာင္း အလြန္ကိုေပ်ာ္႐ြင္ဖြယ္ရာျဖစ္ပါသည္။ မ်ိဳး႐ိုးစဥ္ဆက္ ထိန္းသိမ္းလာသည့္ လက္မႈပညာမ်ား ၊ ႐ိုးရာအစဥ္အလာမ်ား ၊   ယဥ္ေက်းမႈမ်ား သည္လည္း အင္းေလးေဒသတြင္ အလြန္တန္ဖိုးရွိလွေသာေၾကာင့္ မျဖစ္မေနအလည္အပတ္ သြားေရာက္သင့္ပါ သည္။ အင္းေလးကန္တြင္ ထူးျခားေသာ ေရေပၚ ဥယ်ာဥ္မ်ားႏွင့္ ေရေပၚကြၽန္းမ်ားတည္ရွိၿပီး ေဒသခံ မ်ား၏စိုက္ပ်ိဳးပုံ၊ ဟင္းသီးဟင္း႐ြက္မ်ားဆြတ္ခူးေရာင္းခ်ပုံမ်ားကို မ်က္ဝါးထင္ထင္ ေလ့လာေတြ႕ျမင္ ႏိုင္ပါသည္။

အင္းေလးေဒသရွိ လူေနမႈဘ၀မ်ား

အင္းေလးရွိ ႐ြာသားမ်ားသည္ မိမိကိုယ္ကို ထိန္းသိမ္းႏိုင္ၿပီး ကြၽမ္းက်င္မႈျမင့္မားၾကသည္။ သူတို႔သည္ ႀကီးမားေသာ ကြၽမ္းက်င္မႈမ်ား ပိုင္ဆိုင္ၿပီး ၎အရာမ်ားသည္ ေနထိုင္ရွင္သန္ရန္ႏွင့္ မိသားစုမ်ား စားေသာက္ႏိုင္ရန္ အကူအညီေပးေနပါသည္။ အထက္ပါလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ လက္မႈ ပညာမ်ားကဲ့သို႔ ႐ိုးရာနည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ အသုံးျပဳေနသည့္ ေငြပန္းထိမ္လုပ္ငန္းမွာ ထင္ရွားၿပီး ျပည္တြင္းခရီးသြားဝင္ေငြကိုလည္း တစ္ဖက္တစ္လမ္းမွ အေထာက္အပံ့ေပးေနပါသည္။ ေကာင္းမြန္ ေသာ ပိုးထည္မ်ား၊ ပုဝါမ်ားႏွင့္ အိတ္မ်ားကိုလည္း ထုတ္လုပ္ေရာင္းခ်လ်က္ရွိပါသည္။ အင္းေလး ကန္အတြင္းရွိ ၾကာပင္၏အမွ်င္ ကို အထူးထုတ္ယူ၍ အဝတ္အထည္မ်ား ျပဳလုပ္ေရာင္းခ်ၾကသည္။ လက္မႈပစၥည္းမ်ား၊ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ား၊လက္ေဆာင္ပစၥည္းမ်ားကို အင္းေလးကန္၏ေရေပၚေစ်း တြင္ေတြ႕ႏိုင္ၿပီး ေဒသခံမ်ားမွ ၎တို႔၏ပစၥည္းမ်ားကိုအျခားေဒသခံမ်ားႏွင့္ ခရီးသည္မ်ားအား ကုန္ပစၥည္း ဖလွယ္ေရာင္းခ်ၾကသည္။ အင္းေလးကန္အတြင္း ထူးျခားေသာ ေရေပၚစိုက္ခင္းမ်ားတြင္ အမ်ိဳးအစားစုံလင္ေသာဟင္းသီးဟင္း႐ြက္မ်ား၊(ခရမ္းခ်ဥ္သီး၊ခရမ္းသီး၊သခြားေမႊး၊ ပဲေတာင့္ရွည္မ်ား) ႏွင့္ လတ္ဆတ္ေသာ ငါးမ်ားကို ေရာင္းခ်လ်က္ရွိပါသည္။

INLE LAKE

Inle Lake is labeled as one of the ASEAN Wildlife Heritage Park in 2003. The area has a healthy ecosystem packed with plenty of flora and fauna. The quaint lake is also home to a wildlife sanctuary, where the rarest species of animals could be discovered. It is said that Inle is the nesting place of the worldwide-endangered sarus cranes. Tourists can also find woodland and wetland birds, multiple species of aquatic animals, insects, amphibians and reptiles at Inle Lake, including some of the rarest species of orchids. Tourists can go jungle-trekking while admiring beautiful creations of nature, making this an educational and inspiring tour. Visitors should not miss seeing the majestic mountain range, plantations and ecosystem surrounding the lake that makes it look surreal and magical.

Exquisite Tribes

Inle is bountiful with interesting places that offer exciting activities all year round. Several pagodas and temples can be found at the place. These religious sites are very sacred and important to the locals, especially the Buddhists. These places serve as a great start for those who wish to learn more about one of the country’s main religions while getting the chance to admire the wondrous architecture of these religious landmarks. Tourists can also participate in many types of activities in and around the lake. Boat rides are very enjoyable as the locals (only men) would use the unique one-legged rowing method to row their canoes. The villages surrounding the lake are also worth visiting because the area is rich in culture, traditions and handicraft skills of the villagers that are passed down for generations. Inle Lake also has unique floating gardens or islands, where tourists could witness how locals plant and harvest vegetables to be sold. The fertile soil surrounding the lake coupled with the constant flow of lake water into the lands make the areas around the lake ideal for paddy plantation.

LOCAL LIFESTYLE

Villagers of Inle are highly self-sufficient and self-sustainable. They possess an impressive set of skills that could help them earn a living and to feed their families. They are widely known as prominent silversmiths who still use the traditional way of extracting silver as well as crafting and selling silverware and trinkets to tourists, providing large contributions to the local tourist economy. They also produce and sell exquisite silk-woven fabrics, scarves and bags that can only be found in the region. The fabric is made of lotus plant fibres that are exclusively produced at Inle Lake. Handmade tools, trinkets and souvenirs could be found in the floating markets at Inle Lake where locals would trade and sell their items to other locals and tourists. The villagers are also expert farmers who are extremely self-sufficient due to the fertile environment of the lake. Lush paddy fields are also available at this area. There are special floating gardens in the lake in which they can harvest a variety of vegetables (tomatoes, eggplants, squash, long beans) to be sold in the market along with freshly caught fish.

အထင္ကရ ေနရာမ်ား

စံကား႐ြာတြင္ ၁၃၀၀ သာရွိေသာ လူဦးေရအနည္းငယ္ႏွင့္ အင္းေလးရွိ အျခားေသာ႐ြာမ်ား ႏွင့္ သီးျခားတြင္တည္ရွိၿပီး ႐ိုက်ိဳးစြာ ႏွိမ့္ခ်ဆက္ဆံတတ္ၿပီး ဆြဲေဆာင္မႈရွိေသာ ႐ြာေလးတစ္႐ြာ ျဖစ္သည္။ေဒသခံမ်ားႏွင့္ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ား ၾကားရွိ ပညာေရးႏွင့္ဆိုလိုရင္းအဓိပၸါယ္နားလည္ မႈမ်ားပါသည့္ အစိုးရ၏ ေဒသခံအဖြဲ႕အစည္းကို မူတည္ေသာ ခရီးသြားလာေရးလုပ္ငန္းစီမံကိန္းကို အေျချပဳရန္အတြက္ စံကား႐ြာကို ၁၄၇၉ ခုႏွစ္တြင္ ေ႐ြးခ်ယ္တည္ေထာင္ခဲ့ပါသည္။ အင္းေလးကန္ ၏ေတာင္ဘက္ဆုံးတြင္ တည္ရွိ၍ စံကား႐ြာ၌ ပ်က္စီးလ်က္ရွိေသာ ဘုရင့္ၿမိဳ႕ေတာ္တစ္ခုကို ေတြ႕ျမင္ ႏိုင္ပါသည္။

အလိုေတာ္ေပါက္ဘုရားကို ေရွးက်ေသာတိုင္လုံးမ်ားျဖင့္တည္ေဆာက္ခဲ့ၿပီး အင္းေလးကန္၏ ေရွးအက်ဆုံးေသာ ဘာသာေရးအေဆာက္အဦးမ်ားထဲမွ တစ္ခုအျဖစ္ ထင္ရွားပါသည္။ ကြဲျပား ေသာ ဗုဒၶဘာသာေစတီေတာ္ (၄) မ်ိဳးရွိၿပီး သီရိဓမၼာေသာကမင္းတရားႀကီး ေဆာက္လုပ္လႉဒါန္း ခဲ့ေသာ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာရွိသည့္ ေစတီေတာ္ပုထိုးေတာ္မ်ားထဲမွ တစ္ခုအပါအဝင္ျဖစ္သည္။ ၄င္းကို အေလာင္းစည္သူမင္းတရားႀကီးက ျပန္လည္မြမ္းမံ တည္ေဆာက္ခဲ့ပါသည္။ မင္းတရားႀကီး ဌာပနာတည္ခဲ့ေသာ ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ား ၊ ပုလဲမ်ား ၊ ဆင္စြယ္မ်ား ႏွင့္ ေ႐ႊေငြမ်ားအားလုံး ယေန႔တိုင္ မပ်က္စီးဘဲ တည္ရွိေနပါသည္။

ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ားသည္ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္ ထားရွိထားသည့္ ထုံးေက်ာက္ျဖဴေစတီေတာ္ကို အင္းတိန္႐ြာတြင္ ေတြ႕ျမင္ႏိုင္ပါသည္။ ေတာင္ပတ္လည္တြင္ ေရွးက်ေသာ ေစတီေတာ္မ်ားစုေဝး လ်က္ရွိၿပီး အျဖဴေရာင္ေစတီေတာ္၏ေအာက္တြင္ လည္ပတ္ရန္ထူးျခားေသာ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ ေနရာမ်ားကို ေစတီဧရိယာအတြင္း ျပဳလုပ္ျခင္းမ်ား ရွိပါသည္။ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ားသည္ အင္းတိန္႐ြာသို႔ ေရာက္ရွိရန္အလို႔ငွာ ႐ြာမမွေလွျဖင့္  ၅ကီလိုမီတာသြားရပါမည္။

 

 

အင္းေလးေဖာင္ေတာ္ဦးဘုရားတြင္ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္ (၅) ဆူကို ဖူးေတြ႕ႏိုင္ပါသည္။ ထို႐ုပ္ပြားေတာ္ (၅)ဆူ၏မူလပုံသ႑ာန္မွာ ေဖာင္ေတာ္ဦးေက်ာင္းနံရံရွိ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္မ်ားကဲ့သို႔ပင္ျဖစ္ေသာ္လည္း ေ႐ႊသကၤန္းမ်ားကပ္လႉထားသျဖင့္ ႐ုပ္ပြားေတာ္မ်ား၏ မူလပုံသ႑ာန္ကို အလြယ္တကူ ခန္႔မွန္း မရႏိုင္ေတာ့ပါ။ ေဖာင္ေတာ္ဦးဘုရားသို႔ ျပည္တြင္း/ျပည္ပဧည့္သည္အားလုံး သြားေရာက္ႏိုင္ၿပီး ေ႐ႊသကၤန္းကပ္ရာတြင္ အမ်ိဳးသားမ်ားကိုသာ ခြင့္ျပဳထားပါသည္။

အင္းေလးရွိေရေပၚစိုက္ခင္းသည္လည္း ရႈခင္းတစ္ခုပင္ျဖစ္သည္။ အင္းသားမ်ားသည္ အင္းေလး ကန္တြင္ ငါးဖမ္းသည့္အျပင္ ဟင္းသီးဟင္း႐ြက္မ်ားကိုလည္း ေရေပၚတြင္ စိုက္ပ်ိဳးႏိုင္ၾကသည္။ စိုက္ခင္းမ်ားကို ေဒသခံအခ်င္းခ်င္း ေရာင္းခ်ၾကသည္။ ျပည္ပဧည့္သည္မ်ားသည္ ကန္အတြင္း၌ ေဒသခံမ်ား၏ စိုက္ပ်ိဳးမႈကို ေလ့လာရန္စိတ္ဝင္စားၾကသည္။

ရေေပၚစ်းသည္ ျမစ္ထဲရွိေရေပၚေစ်းႏွင့္မတူေသာအခ်က္မွာ အင္းထဲတြင္ တည္ရွိေနျခင္းျဖစ္သည္။ ေစ်းသည္မ်ားသည္ ကန္တစ္ေလွ်ာက္ရွိ ေလွမ်ားတြင္ ၎တို႔စိုက္ပ်ိဳးရိတ္သိမ္းထားေသာ ဟင္းသီး ဟင္း႐ြက္မ်ား၊ ဆန္မ်ားကို ေရာင္းၾကဝယ္ၾကပါသည္။ အခ်ိဳ႕တံငါသည္မ်ားသည္လည္း အင္းထဲမွ လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ ဖမ္းထားေသာငါးမ်ားကို ေရာင္းၾကသည္။ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ားအေနျဖင့္ အမွတ္တရလက္ေဆာင္ပစၥည္းမ်ားကို ေရေပၚေစ်းရွိ ေဒသခံမ်ားထံတြင္ ဝယ္ယူရရွိႏိုင္ပါသည္။

ေဘးမဲ့ေတာကို ၁၉၉၅ ခုႏွစ္တြင္ စတင္တည္ေထာင္ခဲ့ၿပီး အပင္ႏွင့္ တိရိစာၦန္မ်ိဳးစိတ္အမ်ားအျပားကို ကာကြယ္ထိန္းသိမ္းထားရာဧည့္သည္မ်ားအေနျဖင့္ ထူးဆန္းေသာသစ္ပင္ပန္းမန္မ်ားႏွင့္ ေတာ႐ိုင္း တိရိစာၦန္မ်ိဳးစိတ္မ်ားကို ေလ့လာႏိုင္ပါသည္။ ရွားပါးေသာမ်ိဳးစိတ္မ်ားကို ကာကြယ္ထိန္းသိမ္းထား ေသာေၾကာင့္ အင္းေလးကန္သည္ ယူနက္စ္ကိုေအာက္ရွိ World Network of Biosphere Reserves စာရင္းတြင္ ျမန္မာ့ပထမဆုံးအေနျဖင့္ စာရင္းဝင္ခဲ့ပါသည္။

ေဟာ္ျပတိုက္ကို ယခင္က ေဟာ္စံအိမ္ဟု ေခၚခဲ့ၿပီး ေညာင္ေ႐ႊေစာ္ဘြားေနထိုင္ခဲ့ပါသည္။ ကမာၻလွည့္ ခရီးသည္မ်ားအေနျဖင့္ ျပတိုက္အတြင္း၌ ေရွးေဟာင္းပန္းပု႐ုပ္ထုမ်ား၊ ေက်ာက္ဆစ္႐ုပ္ထုမ်ားႏွင့္ အံ့ၾသဖြယ္ေကာင္းေသာ ဗိသုကာလက္ရာမ်ားကို ေတြ႕ႏိုင္ပါသည္။ ၎စံအိမ္ကို ယခုအခါတြင္ ျပတိုက္အျဖစ္ေျပာင္းလဲခဲ့ၿပီး ဧည့္သည္မ်ားအေနျဖင့္ ေရွးေခတ္ေစာ္ဘြားမ်ားပိုင္ဆိုင္ခဲ့ေသာ ပုလႅင္ မ်ား၊ သလြန္မ်ား၊ အဝတ္အစားႏွင့္ ႐ုပ္တုမ်ားကို ျမင္ေတြ႕ႏိုင္ပါသည္။

ပြြဲေတာ္မ်ား

ေဖာင္ေတာ္ဦးဘုရားပြဲေတာ္

ေဖာင္ေတာ္ဦးဘုရားအား အေလာင္းစည္သူမင္းဘုရားႀကီး အင္းေလးကန္အတြင္း ရပ္နား စဥ္အခါ တည္ထားကိုးကြယ္ခဲ့ပါသည္။ အင္းေလးကန္အတြင္း စီတန္းလွည့္လည္ျခင္းႏွင့္ ေလွ ၿပိဳင္ပြဲမ်ားကို အဂၤလိပ္ျပကၡဒိန္ႏွစ္အရ က်င္းပေလ့ရွိပါသည္။ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္ငါးဆူကို စံေက်ာင္း အတြင္း တည္ထားကိုးကြယ္လွည့္လည္ရာမွ မိုးသက္ေလျပင္းမ်ား က်ေရာက္ၿပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္ ေလးဆူသာ လွည့္လည္ပူေဇာ္ေတာ့သည္။

သီတင္းကြၽတ္မီးထြန္းပြဲေတာ္

မီးထြန္းပြဲေတာ္ သုံးရက္အတြင္း ေဒသခံမ်ားသည္ လွ်ပ္စစ္မီးမ်ားႏွင့္ ဆီမီးမ်ား ထြန္းညႇိ၍ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္ မိခင္ျဖစ္သူအား တရားေဟာၿပီး နတ္ျပည္မွ ျပန္လည္ဆင္းသက္လာ သည့္ အထိမ္းအမွတ္အေနျဖင့္ ဤပြဲေတာ္အား ကမာၻအႏွံ႔မွ ခရီးသြားမ်ားအေနျဖင့္ လွပေသာ မီးေရာင္စုံ ခင္းက်င္းျပသမႈမ်ားကို မ်က္ျမင္ကိုယ္ေတြ႕ခံစားႏိုင္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ လာေရာက္ လည္ပတ္ေအာင္ ဆြဲေဆာင္လ်က္ရွိပါသည္။

သၾကၤန္ပြဲေတာ္

သၾကၤန္ပြဲေတာ္သည္ ေဒသခံတို႔၏ ႏွစ္သစ္ကို ႀကိဳဆိုေသာ ေရကစားပြဲေတာ္တစ္ခုျဖစ္ပါ သည္။ ႏွစ္စဥ္ ဧၿပီလတြင္ က်င္းပၿပီး ေဒသခံမ်ားသည္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး ႏွစ္ေဟာင္းမွ အဆိုးမ်ားကို ေရျဖင့္ ပတ္ျဖန္းေဆးေၾကာသည္ဟု အဓိပၸာယ္ရပါသည္။ ၎တို႔သည္ မိသားစုႏွင့္ သူငယ္ခ်င္းမ်ား အခ်င္းခ်င္း ႏွစ္သစ္ကူး ဆုမြန္ေတာင္းမ်ား ျပဳလုပ္ၾကပါသည္။