မႏၲေလးၿမိဳ႕

မႏၲေလးၿမိဳ႕သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဒုတိယအႀကီးဆုံးၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ဧရာဝတီျမစ္၏ အေရွ႕ဖက္ကမ္း၌ တည္ရွိပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ေျမာက္ဖက္ပိုင္း စီးပြားေရးအခ်က္အျခာက်သည့္ၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ယဥ္ေက်းမႈ အေမြအႏွစ္မ်ားထြန္းကားရာၿမိဳ႕ျဖစ္ပါသည္။ ၿမိဳ႕၏နာမည္အား မႏၲေလးေတာင္ကိုအစြဲျပဳ၍ေပး ထားျခင္းျဖစ္ၿပီးယခင္မင္းေနျပည္ေတာ္ျဖစ္ပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕ကို မင္းတုန္းမင္းတရားႀကီးက ၁၈၅၇ခုႏွစ္တြင္ မႏၲေလးေတာင္ေျခအနီး၌တည္ထားခဲ့ပါသည္။ သာသနာသကၠရာဇ္ႏွင့္ ၂၄၀၀ တြင္ ဗုဒၶဘာသာကိုးကြယ္သည့္ မင္းေနျပည္ေတာ္ႀကီး ေပၚထြက္လာမည္ဟူေသာ နမိတ္အရ အဆိုပါ ႏွစ္တြင္ ၿမိဳ႕တည္ေထာင္ခဲ့ပါသည္။မႏၲေလးၿမိဳ႕အေနျဖင့္ အဂၤလိပ္တို႔စတင္အုပ္ခ်ဳပ္သည့္ ၁၈၈၅ခု မတိုင္ခင္အထိၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ တည္ရွိခဲ့ပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕သည္ ယဥ္ေက်းမႈလက္ရာစုံလင္စြာျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားသည့္နန္းေတာ္ႏွင့္ ဧရာဝတီျမစ္မွေန၍ ေနဝင္ဆည္းဆာအလွမ်ားကို ခံစားႏိုင္ရန္အတြက္ ရက္အေတာ္ၾကာအခ်ိန္ယူ ေလ့လာရမည္ျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာလူမ်ိဳးတို႔၏ ယဥ္ေက်းမႈဓ ေလ့ စ႐ိုက္ မ်ားကိုလည္း ေလ့လာႏိုင္သည့္ၿမိဳ႕ျဖစ္ပါသည္။

အေျခခံအခ်က္အလက္မ်ား

ဗမာ၊ ကရင္၊ ကယား၊ ခ်င္း၊ ပအို႔ဝ္၊ မြန္၊ ႏွင့္ ရွမ္းအႏြယ္ဝင္လူမ်ိဳးမ်ားေနထိုင္ၾကၿပီး ဗမာ၊ ရွမ္း၊ တ႐ုတ္ႏွင့္ အဂၤလိပ္ဘာသာစကားမ်ား ေျပာဆိုေလ့ရွိကာ ဗုဒၶဘာသာ၊ ခရစ္ယာန္ဘာသာ၊ အစၥလာမ္ဘာသာ ႏွင့္ ဟိႏၵဴဘာသာတို႔အား ကိုးကြယ္ၾကသည္။

ေျမမ်က္ႏွာသြင္ျပင္

မိုးသည္းထန္စြာ႐ြာသြန္းျခင္းမရွိဘဲ အပူပိုင္းေဒသကဲ့သို႔ သင့္တင့္ေသာ ရာသီဥတုရွိပါသည္။ ဧရိယာအက်ယ္ အဝန္းမွာ ၃၇၀၂၄ စတုရန္း ကီလိုမီတာ/ ၁၄၂၉၅မိုင္ ရွိၿပီး မေကြးတိုင္း၊ စစ္ကိုင္းတိုင္း၊ ရွမ္းျပည္နယ္တို႔ႏွင့္ နယ္နိမိတ္ခ်င္းထိစပ္ေနပါသည္။

ထူးျခားမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေနာက္ဆုံးမင္းဆက္ တည္ရွိခဲ့ရာၿမိဳ႕ျဖစ္ေသာ မႏၲေလးၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးသည္ ယဥ္ေက်းမႈၿမိဳ႕ေတာ္ အျဖစ္သတ္မွတ္ျခင္းခံရေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၄ခုႏွစ္တြင္ ေကာက္ခံေသာ အခ်က္အလက္မ်ားအရ မႏၲေလးၿမိဳ႕တြင္ လူဦးေရ ၆.၁ သန္း ေနထိုင္လ်က္ရွိသည္။

သဘာဝအလွတရားမ်ားႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္မ်ားကို ဟန္ခ်က္ညီညီ ခံစားႏို္ျခင္း

ရာဇဝင္သမိုင္းေၾကာင္းမ္ားကိုေလ့လာ်ခင္း

မႏၲေလးၿမိဳ႕သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဒုတိယအႀကီးဆုံးၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ဧရာဝတီျမစ္၏ အေရွ႕ဖက္ကမ္း၌ တည္ရွိပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ေျမာက္ဖက္ပိုင္း စီးပြားေရးအခ်က္အျခာက်သည့္ ၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ယဥ္ေက်းမႈ အေမြအႏွစ္မ်ားထြန္းကားရာၿမိဳ႕ ျဖစ္ပါသည္။ ၿမိဳ႕၏နာမည္အား မႏၲေလးေတာင္ကိုအစြဲျပဳ၍ေပး ထားျခင္းျဖစ္ၿပီး ယခင္မင္းေနျပည္ေတာ္ျဖစ္ပါသည္။ မႏၲေလး ၿမိဳ႕ကို မင္းတုန္းမင္းတရားႀကီးက ၁၈၅၇ခုႏွစ္တြင္ မႏၲေလး ေတာင္ေျခ အနီး၌တည္ထားခဲ့ပါသည္။ သာသနာ သကၠရာဇ္ ၂၄၀၀ တြင္ ဗုဒၶဘာသာကိုးကြယ္သည့္ မင္းေနျပည္ေတာ္ႀကီး ေပၚထြက္လာမည္ဟူေသာ နမိတ္အရ အဆိုပါ ႏွစ္တြင္ ၿမိဳ႕တည္ေထာင္ခဲ့ပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕အေနျဖင့္ အဂၤလိပ္တို႔ စတင္အုပ္ခ်ဳပ္သည့္ ၁၈၈၅ခု မတိုင္ခင္အထိၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္ တည္ရွိခဲ့ပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕သည္ ယဥ္ေက်းမႈလက္ရာ စုံလင္စြာျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားသည့္နန္းေတာ္ႏွင့္ ဧရာဝတီျမစ္မွ ေန၍ ေနဝင္ဆည္းဆာအလွမ်ားကို ခံစားႏိုင္ရန္အတြက္ ရက္အေတာ္ၾကာအခ်ိန္ယူ ေလ့လာရမည္ျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာ လူမ်ိဳးတို႔၏ ယဥ္ေက်းမႈဓ ေလ့ စ႐ိုက္ မ်ားကိုလည္း ေလ့လာႏိုင္သည့္ၿမိဳ႕ျဖစ္ပါသည္။

ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္မ်ား ႂကြယ္ဝျခင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံကို ယဥ္ေက်းမႈမ်ားေပါင္းစုံတည္ရွိရာႏိုင္ငံအျဖစ္ ထိုက္တန္စြာ နာမည္ေပးအပ္ၾကပါသည္။ ၎အျပင္ မ်ားျပား လွစြာေသာ ယဥ္ေက်းမႈအထိမ္းအမွတ္ အေဆာက္အအုံမ်ား သမိုင္းဝင္ အေဆာက္ အဦးမ်ားလည္း ပိုင္ဆိုင္ထားရွိပါသည္။ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ားအေနျဖင့္ မဟာျမတ္မုနိ ဘုရား အနီးရွိ ေက်ာက္ဆစ္တန္းသို႔ သြားေရာက္၍လည္းေလ့လာႏိုင္ပါသည္။ မႏၲေလးသည္ သစ္သား ပန္းပုလက္ရာမ်ား နာမည္ေက်ာ္သျဖင့္ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ားအေနျဖင့္ သစ္သားပန္းပုထုလုပ္သည့္ အလုပ္႐ုံမ်ားအျပင္ ေၾကးသြန္းျခင္း အိုးလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္သည့္ ေက်း႐ြာမ်ားႏွင့္ ပိုးထည္ရက္လုပ္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားကိုလည္း သြားေရာက္ေလ့လာႏိုင္ပါသည္။ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ား အတြက္ အမွတ္တရပစၥည္းမ်ား ျမန္မာ့႐ိုးရာ လက္မႈပစၥည္းမ်ား ကို အလြယ္တကူဝယ္ယူႏိုင္ၿပီး မႏၲေလးေဈးခ်ိဳသည္ အခ်က္ အခ်ာေနရာ၌တည္ရွိၿပီး ကုန္စုံဆိုင္မ်ား စားေသာက္ကုန္မ်ားမွ သည္ လက္ဝက္ရတနာေ႐ႊဆိုင္မ်ားအထိ စုံလင္စြာဝယ္ယူ ရရွိႏိုင္ပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕၌ (၁၈) က်င္းဝင္ေဂါက္ကြင္း ႏွစ္ခု ရွိၿပီး မႏၲေလးၿမိဳ႕အျပင္ဘက္ (၁၂) မိုင္အကြာ၌ တည္ရွိပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕အား လည္ပတ္ရာတြင္ နာမည္ေက်ာ္ေဒသထြက္ အစား အေသာက္မ်ားကို ျမည္းစမ္းျခင္းမရွိပါက လည္ပတ္မႈမွာ မျပည့္စုံဟု ဆိုရေလာက္ေအာင္စားခ်င္စဖြယ္ အစားအေသာက္ မ်ိဳးစုံကိုလည္း ရရွိႏိုင္ပါသည္။

အနီးတစ္ဝိုက္လေ့လာလည္ပတ္စရာနေရာမ်ား

ဧရာဝတီျမစ္သည္ ႏိုင္ငံ၏အဓိကက်ေသာျမစ္တစ္စင္းျဖစ္သကဲ့သို႔ စီးဆင္းရာတစ္ေလွ်ာက္ရွိ ၿမိဳ႕ႀကီးၿမိဳ႕ငယ္မ်ား၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးကိုစြမ္းေဆာင္ေပးေနေသာ ျမစ္ျဖစ္ပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕ အေနျဖင့္ လူဦးေရထူထပ္စြာ ေနထိုင္သည့္ၿမိဳ႕မ်ားအနက္ တစ္ၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး မႏၲေလးၿမိဳ႕ႏွင့္ ကီလို မီတာ အနည္းငယ္ကြာေဝးေသာေနရာ၌ ၿမိဳ႕ငယ္မ်ားစြာရွိၿပီး ကမာၻလွည့္ခရီးသြားမ်ားကို ေလ့လာခ်င္စဖြယ္ ဆြဲေဆာင္လ်က္ရွိပါသည္။ ထင္ရွားေသာေနရာ တစ္ခုကေတာ့မႏၲေလးၿမိဳ႕မွ(၁၀)ကီလိုမီတာ အကြာ၌ ရွိသည့္ မင္းကြန္းျဖစ္ပါသည္။ ၎ကိုသြားေရာက္လည္ပတ္မည္ ဆိုပါကေန႔ဝက္ခန႔္ အခ်ိန္ေပးရ မည္ျဖစ္ပါသည္။မင္းကြန္၌ထုထည္ႀကီးမားၿပီးအၿပီးသတ္မတည္ေဆာက္ႏိုင္ခဲ့ေသာ မင္းကြန္းပုထိုး ေတာ္ႀကီး၊ မင္းကြန္းေခါင္းေလာင္းႏွင့္ ဆင္ျဖဴမယ္ဘုရားတို႔ ရွိပါသည္။ အျခားထင္ရွားေသာ သမိုင္းေနာက္ေၾကာင္းမ်ား ခိုင္မာစြာရွိၿပီး ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ား ေလ့လာလည္ပတ္ႏိုင္ေသာ ေနရာတစ္ခုမွာ အင္းဝၿမိဳ႕ေဟာင္းျဖစ္ပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕ႏွင့္ (၂) ကီလိုမီတာကြာေဝးၿပီး ၁၄ ရာစုမွ ၁၉ ရာစုထိ မင္းမ်ားေနထိုင္ခဲ့ေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္တစ္ခုလည္း ျဖစ္ပါသည္။ အင္းဝ၌ မဟာေအာင္ေျမ ဘုံစံဘုန္းႀကီး ေက်ာင္း ႏွင့္ ဗားဂရားေက်ာင္းတို႔သည္ ထင္ရွားၿပီး မီတာ (၁၂၀၀) ခန႔္ရွည္လ်ားေသာ အင္းဝႏွင့္ စစ္ကိုင္းကိုဆက္သြယ္ေပးသည့္ တံတားတစ္စင္းလည္းရွိပါသည္။ အိုးလုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္ သည့္နာမည္ေက်ာ္ ရႏၲပို႐ြာႏွင့္ ႏြယ္ၿငိမ္းေက်း႐ြာမ်ားရွိၿပီး ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ား ေလ့လာႏိုင္ပါသည္။

အထင္ကရေနရာမ်ား

မႏၲေလးၿမိဳ႕သည္ ျပတိုက္ႏွင့္ ေတာ္ဝင္နန္းေတာ္တည္ရွိရာ ေရွးေဟာင္းေတာ္ဝင္ၿမိဳ႕ေတာ္တစ္ၿမိဳ႕ျဖစ္သည္။ ၎နန္းေတာ္၏ ဝင္ေပါက္တစ္ခုစီတြင္ (၁၂)ရာသီခြင္ပါရွိသည့္ ဝင္ေပါက္(၁၂)ခုႏွင့္ ျပသာဒ္အိုး(၄၈)ခု ပါရွိေသာ (၂)ကီလိုမီတာ ရွည္လ်ားသည့္ တံတိုင္းႀကီး(၄)ခုျဖင့္ ဝန္းရံထားေသာ စတုရန္းသ႑ာန္ ၿမိဳ႕ခံတပ္ေပၚတြင္တည္ရွိသည္။ ၿမိဳ႕ခံတပ္ကို ရင္သပ္ရႈေမာဖြယ္ေကာင္းေသာ (၆၀)မီတာက်ယ္ဝန္းသည့္ က်ဴံးႀကီးႏွင့္ တံတားအသြယ္သြယ္မ်ားျဖင့္ ဝန္းရံထားသည္။ ယင္းတြင္ စုေဝးရာခန္းမမ်ား၊ ရာဇာပလႅင္ခန္းမမ်ား၊ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းတစ္ေဆာင္၊ ကင္းျမင့္ေမွ်ာ္စင္၊ ခုံ႐ုံးအေဆာက္အဦး၊ ဗုဒၶစြယ္ေတာ္ထားရွိရာအေဆာက္အဦးႏွင့္ စာၾကည့္တိုက္တစ္ခုတို႔ စုေဝးတည္ရွိသည္။

မႏၲေလးေတာင္သည္ မႏၲေလးၿမိဳ႕လယ္၏ ေျမာက္ဘက္တြင္ တည္ရွိၿပီး (၂၃၀)မီတာအျမင့္ရွိသည္။ ၎မွေန၍ ဘုရားေစတီေက်ာင္းေဆာင္မ်ားကို အစက္အေျပာက္မ်ားကဲ့သို႔သာ လွမ္း၍ျမင္ရသည္။ အထူးသျဖင့္ ေနထြက္ခ်ိန္ႏွင့္ေနဝင္ခ်ိန္တြင္ ၿမိဳ႕၏ဒ႑ာရီဆန္ဆန္ ခမ္းနားလွသည့္ ပန္းခ်ီကားတစ္ခ်ပ္အတြက္ ေတာင္၏ေတာင္ဘက္အျခမ္းအတက္လမ္းရွိ ေစာင္းတန္းမွ ဖိနပ္မပါပဲ တက္ရျခင္းသည္ ထိုက္တန္သည္ဟုယူဆ၍ရသည္။ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္မ်ားသည္ ကားျဖင့္ေတာင္ေပၚသို႔တက္ႏိုင္ေသာ္လည္း အေရာင္စုံလွည့္ဘုရားဖူးဧည့္သည္အစီအတန္းမ်ားႏွင့္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားေရာင္းခ်ေသာ လက္ေပြ႕သည္မ်ားကို ေတာင္အတက္လမ္းတြင္ျမင္ရေသာေၾကာင့္ လမ္းေလ်ာက္၍လည္းတက္ၾကသည္။ အတက္ခရီးတြင္ ထူးျခားလွသည့္ လွ်ပ္တျပတ္ ျမင္ကြင္းမ်ားကိုၾကည့္႐ူ႕ႏိုင္သည္။ ေတာင္ေျခတြင္ ၿမိဳ႕ျပဆူညံသံမ်ားႏွင့္ အံၾသဖြယ္ေကာင္းလွေသာ သဘာဝ႐ူ႕ခင္းမ်ားကိုလည္း ခံစားႏိုင္သည့္ (၁၈)က်င္းပါရွိေသာ ေ႐ႊမန္းေတာင္ေဂါက္ကြင္းလည္းတည္ရွိသည္။

အမရပူရၿမိဳ႕သည္ ကုန္းေဘာင္မင္းဆက္၏ေရွးေဟာင္းၿမိဳ႕ေတာ္တစ္ၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ပိုးထည္ရက္လုပ္ျခင္းလုပ္ငန္းျဖင့္လည္း ေက်ာ္ၾကားသည္။ ၿဖိဳဖ်က္ခဲ့ေသာ အေဆာက္အဦးမ်ားမွ ျပန္လည္သိမ္းယူခဲ့ေသာ ကြၽန္းသစ္မ်ားကို အသုံးျပဳ၍ ၁၉ရာစုအလယ္ခန႔္တြင္ တည္ေဆာက္ခဲ့သည့္ ဦးပိန္တံတားသည္အထူးသျဖင့္ ထင္ရွားလွသည့္ အရိပ္ထင္ဟပ္ေစေသာေနဝင္ခ်ိန္ ညေနအေစာပိုင္းတြင္ ျမင္ရေသာ က်က္သေရရွိ၍ေတာက္ပေသာ ျမင္ကြင္းတစ္ခုျဖစ္သည္။ အနီးအနားတြင္ သစ္သား႐ုပ္ပုံမ်ား (၂၈၀၀၀)ေက်ာ္ ထြင္း၍ အလွဆင္ထားေသာ မဟာေဝယံဘုံသာ ဗားကရာဘုန္းႀကီးေက်ာင္းသည္လည္း လည္ပတ္ႏိုင္သည္။

မင္းကြန္းၿမိဳ႕သည္ စစ္ကိုင္းတိုင္းအတြင္း က်စ္လ်စ္သပ္ရပ္ေသာ ျမစ္ကမ္းနားၿမိဳ႕ေလးျဖစ္ၿပီး မႏၲေလးမွ ၁၀ကီလိုမီတာကြာေဝးေသာ ဧရာဝတီျမစ္အေနာက္ဘက္ ကမ္းပါးေပၚတြင္တည္ရွိသည္။ ၎သည္ ေက်ာ္ၾကားလွသည့္ ေလ့လာေရးခရီးစဥ္တစ္ခုျဖစ္ၿပီး အနည္းဆုံးေန႔တစ္ဝက္ခန႔္ ယင္းၿမိဳ႕၏ စြဲက်န္ရစ္ေစေသာ ျမင္ကြင္းမ်ားကို စူးစမ္းရင္းကုန္ဆုံးႏိုင္သည္။ မင္းကြန္းသို႔ စစ္ကိုင္းမွကားလမ္းျဖင့္ သြားႏိုင္ေသာ္လည္း မႏၲေလးမွ စက္ေလွစီး၍သြားျခင္းကပို၍ၾကည္ႏူးဖို႔ေကာင္းလွပါသည္။ မင္းကြန္း၏ႀကီးမားလွေသာ သမိုင္းဝင္အေထာက္အထားမ်ားသည္ သမိုင္းတြင္က်န္ရစ္ခဲ့ေသာ ထင္ရွားလွသည့္သာဓကမ်ားအျဖင့္ လက္ကိုင္ထားသည္။ မင္းကြန္းတြင္ မင္းကြန္းေခါင္းေလာင္းႀကီး၊ မင္းကြန္းပုထိုးေတာ္ႀကီးႏွင့္ ဆင္ျဖဴမယ္ဘုရားကိုလည္းေလ့လာႏိုင္သည္။

အင္းဝသည္ ၁၄ရာစုမွ ၁၉ရာစုအတြင္း မင္းဆက္အမ်ားအျပား၏ ၿမိဳ႕ေတာ္အျဖစ္တည္ရွိခဲ့ၿပီး ဧရာဝတီျမစ္ႏွင့္ျမစ္ငယ္ျမစ္တို႔၏ ကမ္းပါးေပၚတြင္ တည္ရွိသည္။ မႏၲေလးမွ ၂၁ကီလိုမီတာခန႔္ေဝးၿပီး ၎၏အဓိကဆြဲေဆာင္ေသာအရာမွာ ၁၉ရာစုေခတ္က မဟာေအာင္ေျမဘုံဇံေက်ာင္းႏွင့္ ၁၈၃၀ခုႏွစ္ပတ္ဝန္းက်င္က တည္ေဆာက္ခဲ့ၿပီး ႀကီးမားလွသည့္ ကြၽန္းတိုင္ႀကီး ၃၀၀ နီးပါးျဖင့္ ေထာက္ကာ တည္ေဆာင္ထားသည့္ ဗားကရာေက်ာင္းတို႔ျဖစ္ပါသည္။ ၎၏ ေကြ႕ေကာက္လွေသာ သစ္သားပန္းပုလက္ရာေၾကာင့္ ထင္ရွားလွသည္။

ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ႕သည္ ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ ၁၀၇၀မီတာတြင္ တည္ရွိၿပီး ေတာင္ေပၚေအးခဲေသာရာသီဥတုျဖင့္ အနီးဆုံးေတာင္ေပၚစခန္းၿမိဳ႕ျဖစ္သည္။ ယင္းၿမိဳ႕သည္ မႏၲေလး၏အပူဒဏ္ေရွာင္ရာ အေကာင္းဆုံေနရာလည္းျဖစ္သည္။ ျပင္ဦးလြင္၏ လန္းဆန္းလွေသာ ကိုလိုနီေခတ္ေတာင္ေပၚစခန္းသည္ ၿဗိတိသွ်တို႔ စိုးမိုးစဥ္အခါက ေႏြရာသီဆုတ္ခြာရာအရပ္လည္းျဖစ္သည္။ မႏၲေလးမွျပင္ဦးလြင္သို႔ ေရာက္ရွိရန္ ၁နာရီႏွင့္မိနစ္၃၀ၾကာၿပီး ကားလမ္းႏွင့္သာမက ရထားလမ္းျဖင့္လည္း ေရာက္ရွိႏိုင္သည္။

ေက်ာက္ေတာ္ႀကီးဘုရားသည္ အထင္ကရစက်င္ေက်ာက္႐ုပ္ပြားေတာ္အေနျဖင့္ ေက်ာ္ၾကားၿပီး မႏၲေလးေတာင္ေျခတြင္ တည္ရွိသည္။ ၁၈၆၅ခုႏွစ္တြင္ မင္းတုန္းမင္းမွတည္ခဲ့ၿပီး လွပလွေသာ စက်င္ေက်ာက္အတုံးႀကီး တစ္တုံးတည္းျဖင့္ ေက်ာက္ဆစ္ထြင္းထားေသာ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္ႀကီး တည္ရွိသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႀကီးက်ယ္လွေသာ ပြဲေတာ္မ်ားအနက္ ေက်ာက္ေတာ္ႀကီးဘုရားပြဲသည္ ေအာက္တိုဘာလတြင္ က်င္းပၿပီး ကမာၻအႏွံ႔မွ ဧည့္သည္မ်ားအား ဆြဲေဆာင္ရာပြဲလည္းျဖစ္သည္။

ဘႀကီးေတာ္မင္းတရားႀကီးထီးနန္းမရခင္ သုံးႏွစ္ခန္႔က သူ၏ေနာက္ဆုံးမိဖုရား ဆင္ျဖဴမယ္မင္းသမီးကို ေအာက္ေမ့ရည္စူး၍ ၁၈၁၆တြင္ ဆင္ျဖဴမယ္ဘုရားကို တည္ထားခဲ့သည္။ ျမင့္မိုရ္ေတာင္ထိပ္တြင္ရွိေသာ စူဠာမဏိဘုရားကို ရည္စူး၍ တည္ခဲ့သည္။ ေစတီပတ္လည္ရွိ လႈိင္းသ႑ာန္ ေလွကားခုႏွစ္သြယ္သည္ ျမင့္မိုရ္ေတာင္ပတ္လည္ရွိ ေတာင္ခုႏွစ္လုံး ကိုယ္စားျပဳသည္။ ၁၈၃၈ခုႏွစ္တြင္ ငလ်င္ဒဏ္ေၾကာင့္ ဆိုးဆိုး႐ြား႐ြားပ်က္စီးခဲ့ၿပီး ၁၈၇၄ခုႏွစ္တြင္ မင္းတုန္းမင္းမွ ျပန္လည္ျပဳျပင္ခဲ့သည္။

မဟာျမတ္မုနိ႐ုပ္ပြားေတာ္သည္ မႏၲေလးၿမိဳ႕၏ အေနာက္ေတာင္ဘက္တြင္ တည္ရွိသည္။ ဤ႐ုပ္ပြားေတာ္၏ထူးျခားခ်က္မွာ စိန္၊ပတၱျမား၊နီလာႏွင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာေက်ာက္ျမတ္ရတနာမ်ား စီျခယ္ထားေသာ မကိုဋ္ေတာ္ႏွင့္ ၄မီတာအျမင့္ရွိ၍ ၆.၅တန္ေၾကးပိႆာခ်ိန္ရွိေသာ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္တစ္ဆူျဖစ္သည္။ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္၏မ်က္ႏွာေတာ္ကို ႐ိုးရာအယမျပတ္ နံနက္ေစာေစာတြင္ မ်က္ႏွာသစ္ေတာ္မူျခင္းကို ေန႔စဥ္ဝတ္ျပဳသူမ်ားက လုပ္ေဆာင့္ေလ့ရွိသည္။

အတုမရွိေက်ာင္းသည္ မႏၲေလးေ႐ႊနန္းေတာ္၏ အေရွ႕ေျမာက္ဘက္တြင္ တည္ရွိၿပီး ေ႐ႊနန္းေတာ္မွ ၁၀မိနစ္ခန္႔ ေမာင္းလွ်င္ေရာက္ႏိုင္ပါသည္။ ၁၈၅၇ခုႏွစ္တြင္ မင္းတုန္းမင္းမွတည္ေဆာက္ခဲ့ပါသည္။ ထိုေက်ာင္းေတာ္ႀကီး၏မူလကြၽန္းသစ္ေက်ာင္းေတာ္မွာ ဉာဏ္ေတာ္ေပ၃၀ျဖင့္သည့္ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္တစ္ဆူႏွင့္ ေက်ာင္းေတာ္ကိုဖ်က္ဆီးခဲ့ငည့္ ၿမိဳ႕တြင္းမွမီးေဘးအႏၲရာယ္ေၾကာင့္ ၁၈၉၀တြင္ ျပာက်ခဲ့ရသည္။ အထိမ္းအမွတ္ ေအာက္ေမျစရာတစ္ခုအျဖစ္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ ေရွးေဟာင္းသုေတသနဌာနမွ ၁၉၉၆ခုႏွစ္တြင္ ျပန္လည္တည္ေဆာက္ခဲ့ၿပီး မႏၲေလးၿမိဳ႕၏ မသြားမျဖစ္ေနရာတစ္ခုျဖစ္ပါသည္။

ကုသိုလ္ေတာ္ဘုရားသည္ မႏၲေလးေတာင္ေျခတြင္ တည္ရွိၿပီ ခရီးသြားမ်ား၏ မျဖစ္မေနသြားသင့္ေသာေနရာမ်ားအနက္မွ တစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ ဤဘုရားကို ၁၈၆၈ခုႏွစ္တြင္ မင္းတုန္းမင္းက တည္ထားကိုးကြယ္ခဲ့ၿပီး တိပိတကၠ က်မ္းစာမ်ားပါဝင္ေသာ စက်င္ေက်ာက္ျပားမ်ားျဖင့္ ဝန္ရံထားပါသည္။ ထိုဘုရားသည္ UNESCO မွတ္တမ္းမ်ားတြင္ ကမာၻ႔အႀကီးဆုံးစာအုပ္ႀကီး အျဖစ္ သတ္မွတ္ျခင္းခံရေသာေၾကာင့္ ေက်ာ္ၾကားပါသည္။

ေ႐ႊနန္းေတာ္ဘုရားေက်ာင္းသည္ မႏၲေလးၿမိဳ႕၏ အတုမရွိေက်ာင္းအနီးနားတြင္ တည္ရွိပါသည္။ ဘုရားေက်ာင္းသည္ ကြၽန္းအေဆာက္အအုံျဖစ္ၿပီး ထူးျခားေသာအႏုပညာလက္ရာမ်ားျဖင့္ပုံေဖာ္ထားပါသည္။ ထိုေက်ာင္းတစ္ခုလုံးကိုယခင္က ထူထဲေသာေ႐ႊမ်ားျဖင့္ ဖုံးအုပ္ထားခဲ့ေသာ္လည္း ယခုအခါ ပူျပင္းေသာရာသီဥတုေၾကာင့္ အတြင္းပိုင္းမ်ားတြင္သာ က်န္ရွိပါေတာ့သည္။

ရန္တဘိုသည္ မႏၲေလးတိုင္းျမင္းၿခံၿမိဳ႕နယ္ရွိ ဧရာဝတီျမစ္ကမ္းေဘးတြင္ရွိေသာ ႐ြာတစ္႐ြာျဖစ္ပါသည္။ ထိုေနရာသည္ ၁၈၂၆ တြင္ေရးထိုးခဲ့ေသာ အန္ဂလိုျမန္မာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဴပ္ေၾကာင့္ ေက်ာ္ၾကားပါသည္။ ရန္တဘို႐ြာသည္ တစ္ေန႔လွ်င္ အိုးအလုံး ၃၀ မွ ၅၀ အထိလုပ္ႏိုင္ေသာ အိမ္ထိုင္အႏုပညာသည္မ်ား ႏွင့္ လွပေသာအိုးမ်ား ဖန္တီးႏိုင္ျခင္းတို႔ေၾကာင့္လဲ ေက်ာ္ၾကားေသာေနရာျဖစ္ပါသည္။ ခရီးသြားဧည့္သည္မ်ားသည္ ႐ြာထဲသို႔လည္ပတ္ႏိုင္ၿပီး ေဖာ္ေ႐ြလွေသာ႐ြာသာမ်ား၏ အႏုပညာဖန္တီးမႈမ်ားကို ၾကည့္ရႈႏိုင္ပါသည္။

ေ႐ႊက်င္ဘုရားေက်ာင္းသည္လည္း ေရွးအက်ဆုံး ႏွင့္ တန္ဖိုးမျဖတ္ႏိုင္ဆုံးဘုရားေက်ာင္း ျဖစ္ပါသည္။ ဘုရားေက်ာင္းကိုကြၽန္းသစ္လုံးတိုင္မ်ားျဖင့္ေဆာက္တည္ထားၿပီး စာ႐ြတ္ဆိုေနေသာဘုန္းႀကီးမ်ား ႏွင့္ နံရံေပၚတြင္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ ထင္ေပၚေက်ာ္ၾကားမႈမ်ားကိုေတြ႕ျမင္ႏိုင္ပါသည္။ ေ႐ႊက်င္ဘုရားေက်ာင္းရွိဘုန္းႀကီးမ်ားသည္ ဗုဒၶ၏အဆုံးအမကို ေလးစားကာ လိုက္နာၾကၿပီး ဝိနည္းေတာ္ကို အထူးၾကပ္မတ္ ေစာင့္ထိန္းေသာ ဘုန္းႀကီးမ်ားျဖစ္ၾကပါသည္။ ဘုရားေက်ာင္းသည္လည္း ၿငိမ္သက္ေအးခ်မ္းေသာပတ္ဝန္းက်င္ ရွိပါသည္။

စိန္ဂ်ိဴးဆက္ဘုရားရွိခိုးေက်ာင္းေတာ္သည္ မႏၲေလးရွိ အသင္းေတာ္နယ္ခံမ်ားမွ ေကာင္းမြန္စြာေစာင့္ေရွာက္ထားေသာေအးခ်မ္းသည့္ကတ္သလစ္ခရစ္ယာန္ ဘုရားေက်ာင္းျဖစ္ၿပီး ဖာသားလာဖြန္ခရစ္ယာန္ေက်ာင္း ဟုလဲလူသိမ်ားၾကပါသည္။ ျပင္သစ္ဖာသာမ်ားမွ ၁၈၉၄ ခုႏွစ္တြင္ အေနာက္ဥေရာပ အႏုပညာလက္ရာျဖင့္ တည္ေဆာက္လုပ္ခဲ့ေသာ ဘုရားရွိခိုးေက်ာင္းျဖစ္ပါသည္။ ဘုရားေက်ာင္း၏ အတြင္းဘက္တြင္ ျမန္မာတို႔၏ လွပေသာ အေရာင္ျဖစ္သည့္ ေ႐ႊေရာင္ အခင္းအက်င္းမ်ားရွိပါသည္။

စက်င္ပန္းပု႐ုပ္ထုအလုပ္႐ုံသည္ မဟာမုနိအနီးနားတြင္ တည္ရွိပါသည္။ မႏၲေလးေျမာက္ဘက္ ၅၆ ကီလိုမီတာ အကြာရွိ စက်င္ေက်ာက္က်င္းမ်ားမွ စက်င္ေက်ာက္မ်ားသည္ ထိုေနရာ၏ အရင္းအျမစ္တစ္ခုျဖစ္သည္။ ဤေနရာတြင္ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ႐ုပ္ထုမ်ားျဖစ္ေသာ ဘုရားပုံေတာ္မ်ား ႏွင့္ ေက်ာက္စာမ်ား ကို ျပဳလုပ္ၾကသည္။ ခရီးသြားဧည့္သည္မ်ားသည္ အလုပ္႐ုံကို လည္ပတ္ႏိုင္႐ုံသာမက လက္မႈလုပ္ငန္း ကိုနားလည္ၾကည့္ရႈျခင္းႏွင့္ အမွတ္တရလက္ေဆာင္မ်ားလည္း ဝယ္ယူနိ္ုင္ေသာေနရာျဖစ္ပါသည္။

မႏၲေလးၿမိဳ႕သည္ ေကြ႕ေကာက္ေသာသစ္သားပန္းပုလက္ရာမ်ားေၾကာင့္လည္း ေက်ာ္ၾကားလွပါသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕ေနရာအႏွံတြင္ မ်ားလွစြာေသာ သစ္သားပန္းပု အလုပ္႐ုံမ်ားရႈိၿပီး ပန္းပုမ်ားျဖစ္သည့္ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ႐ုပ္ထုမ်ားမွ အလွဆင္ပန္း႐ုပ္ထုမ်ား အထိျပဳလုပ္ၾကသည္။ ထိုအလုပ္႐ုံမ်ားသည္ မဟာမုနိဘုရားနားတြင္ အမ်ားဆုံးတာ္ရွိၿပီး လည္ပတ္ေလ့လာသင့္ေသာ ေနရာလည္းျဖစ္သည္။

မႏၲေလးၿမိဳ႕ႏွင့္အမရပူရၿမိဳ႕ၾကားတြင္ရွိေသာ တန္ပဝတီရပ္ကြက္ရွိ ေၾကးနီပုံသြင္းအလုပ္႐ုံသို႔လည္း ခရီးသြားဧည့္သည္မ်ားလာေရာက္လည္ပတ္ႏိုင္ပါသည္။ ဘုရား႐ုပ္ထုမ်ား ေခါင္းေလာင္းမ်ား ေမာင္းမ်ား သုံးခုေမာင္းမ်ား ႏွင့္ တစ္ျခားထုတ္ကုန္မ်ားကို ထိုေနရာ၌ ထုတ္လုပ္ၾကသည္။ လက္ေဆာင္ပစၥည္းမ်ား ဝယ္ယူရန္အတြက္ အေကာင္းဆုံးေနရာတစ္ခုလဲ ျဖစ္သည္။

ရက္ကန္းရက္ျခင္းသည္ အမရပူရေနထိုင္သူမ်ား၏ အဓိကကြၽမ္းက်င္မႈမ်ားထဲမွတစ္ခုျဖစ္သည္။ အမရပူရၿမိဳ႕တြင္ ရက္ကန္းစင္တစ္ရာေက်ာ္ရွိၿပီး ထိုရက္ကန္းစင္မ်ားကို ပိုးခ်ည္ေပၚတြင္ မ်ားျပားေသာ ပုံစံ မ်ားျပဳလုပ္ရတြင္ အသုံးျပဳၾကသည္။ ထိုေနရာသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေက်ာ္ၾကားေသာ အိမ္တြင္းလက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားရွိေသာေၾကာင့္ လည္ပတ္ရန္ထိုက္တန္ေသာေနရာတစ္ခုလည္း ျဖစ္ပါသည္။

ေဒသဆိုင္ရာေဈးတြင္ သြားေရာက္လည္ပတ္ျခင္း ႏွင့္ ေဈးဝယ္ျခင္းကိုႀကိဳက္ႏွစ္သက္ေသာ ခရီးသြားဧည့္သည့္မ်ားသည္ မႏၲေလးၿမိဳ႕အခ်က္အခ်ာတြင္ရွိ ေဈးခ်ိဴ ေဈးသို႔သြားေရာက္လည္ပတ္ႏိုင္ပါသည္။ စားေသာက္ကုန္မွသည္ အေကာင္းဆုံးေသာရက္ထည္မ်ား အထိ အမ်ိဴ းစုံေသာလူ႔သုံးကုန္ပစၥည္းမ်ားကိုဝယ္ယူႏိုင္ပါသည္။ ခရီးသြားမ်ားသည္လည္း လက္ေဆာင္မ်ားႏွင့္ ေဒသထြက္ကုန္ပစၥည္းမ်ားကိုဝယ္ယူရရွိႏိုင္ပါသည္။

ပုဂံမင္းဘုရားႀကီးထီးနန္းတက္စဥ္ သီေပါမင္း၏ တစ္ဦးတည္းေသာသားအားအမွတ္ရသည့္အေနျဖင့္ အိမ္ေတာ္ရာဘုရားကိုတည္ေဆာက္ခဲ့သည္။ အိမ္ေတာ္ရာဘုရားသည္ေဈးခ်ိဳေဈး၏အေနာက္ဘက္တြင္တည္ရွိသည္။ ၁၈၅၃ နန္းတြင္းအေရးေတာ္ပုံေၾကာင့္ပုဂံမင္းအားအရန္ေတာ္အျဖစ္ နန္းခ်ခဲ့သည္။ ပုဂံမင္းသည္သူ၏ဘဝတစ္ေလွ်ာက္လုံးထိုေနရာရွိဘုန္းႀကီးေက်ာင္းတြင္ ေနထိုင္ကုန္ဆုံးေစခဲ့ၿပီး ေနာက္ဆုံးတြင္ေက်ာက္ေရာဂါျဖင့္ေသဆုံးခဲ့သည္။

အမ်ိဳးသားကန္ေတာ္ႀကီးဥယ်ာဥ္ဟုအမည္တြင္ေသာ ျပင္ဦးလြင္ရွိ႐ုကၡေဗဒဥယ်ာဥ္ကို ၁၉၁၅-၁၉၁၆ တြင္ ၿဗိတိန္႐ုကၡေဗဒပညာရွင္ မစၥတာအဲလက္စ္ေရာ္ဂ်ာက ရွာေဖြေတြ႕ရွိခဲ့သည္။ မူလအရ ထို႐ုကၡေဗဒဥယ်ာဥ္သည္ ေျမ၁၇၀ဧက ႏွင့္ ေရ၇၀ဧကေပၚ ျဖန္႔က်ဲထားသည္။ ေတာင္ျမင့္ေဒသျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ ေအးျမသည့္ရာသီရွိၿပီး ထိုေဒသရွိအပင္ေပါင္း၄၈၄၀ထဲမွအမ်ားစုသည္ ထင္းရွဴးပင္အမ်ိဳးအစားျဖစ္သည္။

ယူနန္ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူမ်ားတည္ေဆာက္ခဲ့သည့္တ႐ုတ္ဘုရားေက်ာင္းသည္ျပင္ဦးလြင္ရွိလည္ပတ္ရန္ ၾကည္ႏူးဖြယ္အေကာင္းဆုံးေနရာမ်ားထဲမွ တစ္ေနရာျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္႐ိုးရာဗိသုကာႏွင့္အႏုပညာလက္ရာမ်ားျဖင့္ ေဆာက္လုပ္ထားေသာထိုဘုရားေက်ာင္းသည္မိဘမဲ့ကေလးမ်ား ေနထိုင္ရာလည္းျဖစ္သည္။ ဘုရားေက်ာင္းတြင္ အလႉေငြလက္ခံၿပီးေရွ႕ျဖစ္ေဟာေပးသည့္ ဘုန္းႀကီးမ်ားမေရမတြက္ႏိုင္ေအာင္ရွိသည္။

မႏၲေလးႏွင့္ျပင္ဦးလြင္ၾကားရွိ အနီးစခန္းတြင္ရွိေသာ ဓာတ္ေတာ္ခ်ိဳက္ေရတံခြန္သည္ ေတာင္တက္ျခင္းကို ႏွစ္သက္ေသာခရီးသြားမ်ားအတြက္ စိတ္ဝင္စားဖြယ္ေနရာျဖစ္သည္။ေရတံခြန္မွာေပ၄၀ဝနီးပါးျမင့္၍ အနက္မွာေပ၃၀ဝခန္႔ရွိသည္။ ျပာႏွမ္းေသာေရျပင္ႏွင့္ေလေကာင္းေလသန္႔တို႔ရွိျခင္းေၾကာင့္ အနားယူရန္သင့္ေလ်ာ္ေသာ ေနရာျဖစ္သည္။ ေရတံခြန္အားလည္ပတ္ရန္ အေကာင္းဆုံးအခ်ိန္မွာ မုတ္သုံရာသီ ေမလမွေအာက္တိုဘာလၾကားျဖစ္သည္။

ကြၽန္းပင္၂၆၇ပင္ျဖင့္ေက်ာ္ၾကားသည့္ ဗားကရာဘုန္းႀကီးေက်ာင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တင့္တယ္အလွပဆုံးဘုန္းႀကီးေက်ာင္းမ်ားထဲမွတစ္ေက်ာင္းျဖစ္ၿပီး အင္းဝ၊ေလးေဒၚႀကီးတြင္တည္ရွိသည္။ ထိုဘုန္းႀကီးေက်ာင္းသို႔သြားေရာက္ရန္ အေကာင္းဆုံးနည္းလမ္းမွာလယ္ကြင္းတစ္ေလွ်ာက္လမ္းက်ဥ္းေလးမွျဖတ္သြားသင့္သည္။တံခါးႏွင့္နံရံေပၚရွိပန္းပု႐ုပ္ထုျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားေသာ သတၱဝါမ်ားမွာလက္ရွိအခ်ိန္ထိ ေကာင္းမြန္စြာ ထိန္းသိမ္းထားဆဲျဖစ္သည္။ ခန္းမေဆာင္တြင္စၾကၤန္ႏွင့္ဘုန္းႀကီးမ်ားစုေဝးရပ္မ်ားပါရွိသည္။

ဝိေရာသနဟုအမည္တြင္ေသာ ေက်ာက္စိမ္းဘုရားသည္ ကမာၻေပၚတြင္အႀကီးဆုံးေက်ာက္စိမ္းဘုရားျဖစ္သည္။ ဘုရားတစ္ဆူလုံးကို အေမရိကန္ေဒၚလာ၁၅သန္းကုန္ခ်ခံကာေက်ာက္စိမ္းတုံးမ်ားျဖင့္ ေဆာက္လုပ္ထားသည္။ ထိုဘုရားသည္ ၇၅ေပ၆လက္မ အျမင့္ရွိၿပီး အတန္းတစ္ခုခ်င္းလွ်င္ ၅၂ေပ၆လက္မ က်ယ္ၿပီး အျမင့္အားျဖင့္ ၁၂ေပရွိသည္။ေစတီ၏အျပင္ပန္းအား ၃၀ဝ၀ဝေသာေက်ာက္စိမ္းဘုရား႐ုပ္ထုမ်ားျဖင့္ တန္ဆာဆင္ထားသည္။

ရာဇမဏိဆူလာေခၚ ေကာင္းမႈေတာ္ဘုရားသည္ အင္းဝၿမိဳ႕မွ၁၀ကီလိုမီတာအကြာတြင္ရွိသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရွိေစတီပုထိုးမ်ားအနက္ တစ္ခုတည္းေသာ ဘဲဥပုံသဏၭာန္အျဖစ္ ရွိေနျခင္းမွာ ေကာင္းမႈေတာ္ဘုရား၏ ထူးျခားမႈတစ္ခုပင္ျဖစ္သည္။ ထိုဘုရားတြင္၄၆မီတာျမင့္ေသာႀကီးမားသည့္ အမိုးခုံးရွိသည္။ ဘုရား၏ေအာက္ေျခတြင္ ေက်ာက္တိုင္ေပါင္း၈၁၂တိုင္ရွိၿပီး တိုင္၁တိုင္ခ်င္းစီ၏ အေပါက္ငယ္မ်ားတြင္နတ္ပုံမ်ားတည္ထားသည္။ သီရိလကၤာရွိမဟာေစတီေနာက္တြင္ မြမ္းမံတည္ေဆာက္သည္။

 မဟာေအာင္ေျမဘုံစံကို ၁၈၁၈ ခုႏွစ္မွာ ဘႀကီးေတာ္မင္းတရား၏ မိဖုရားေခါင္ႀကီး နန္းမေတာ္ မယ္ႏုမွ ေညာင္ကန္ဆရာေတာ္အတြက္ ရည္စူး၍ ေဆာက္လုပ္လႉဒါန္းခဲ့ပါသည္။ မယ္ႏုအုပ္ေက်ာင္း ဟုလည္း လူသိမ်ားခဲ့ပါသည္။ မဟာေအာင္ေျမဘုံစံေက်ာင္းသည္ ကုန္းေဘာင္ေခတ္မွ ထင္ရွားေသာ ျမန္မာမႈဗိသုကာလက္ရာ စံျပေက်ာင္းေတာ္ႀကီးတစ္ခုလည္းျဖစ္ပါသည္။

 မဟာဂႏၶာ႐ုံဘုန္းႀကီးေက်ာင္းသည္ အမရပူရၿမိဳ႕နယ္ ေတာင္သမန္အင္းအေနာက္ဘက္ နာမည္ေက်ာ္ ဦးပိန္တံတားအနီးတြင္ တည္ရွိပါသည္။ ၁၉၁၀ ခုႏွစ္တြင္ တည္ေဆာက္ခဲ့ၿပီး သာသနာဆိုင္ရာ စာေပက်မ္းဂန္မ်ား သင္ၾကားေပးရာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းအျဖစ္ ကမာၻတြင္ ထင္ရွားလူသိမ်ားပါသည္။ အဆိုပါဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း၌ သံဃာအပါး ၃၀၀၀ ေက်ာ္ စာေပ သင္ၾကားေနၿပီး ဘာသာေရးဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းတိက်စြာလိုက္နာေသာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း အျဖစ္ ထင္ရွားပါသည္။

မဟာအံ့ထူးကံသာေစတီသည္ ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ႕ ပြဲေကာက္ေရတံခြန္အနီး တည္ရွိသည္။ ေစတီ၏အထြတ္အျမတ္ထားရာေနရာတြင္ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရား၏ ႐ုပ္ပြားေတာ္ကို တည္ထားသည္။ ေစတီသည္ ေတာင္ထပ္တြင္ရွိျခင္းေၾကာင့္ ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ႕၏ လွပေသာ ျမင္ကြင္းကိုခံစားႏိုင္သည္။ စိတ္ဝင္စားစရာ သမိုင္းေၾကာင္းေနာက္ခံရွိေနျခင္းႏွင့္အတူ မဟာအံ့ထူးကံသာေစတီသည္ ျပင္ဦးလြင္သို႔ သြားေရာက္လည္ပတ္ေသာ ခရီးသြားမ်ားအတြက္ မျဖစ္မေနေလ့လာသင့္ေသာ ေနရာတစ္ေနရာျဖစ္သည္။

ေ႐ႊအင္ပင္ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းသည္ မႏၲေလးၿမိဳ႕အေနာက္ေတာင္ေထာင့္တြင္ တည္ရွိၿပီး ထင္ရွားေသာဘုန္းႀကီးေက်ာင္းမ်ားအနက္ တစ္ေက်ာင္းျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာ့႐ိုးရာဗိသုကာပညာရပ္ မ်ားျဖင့္ တည္ေဆာက္ထားေသာ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းျဖစ္ၿပီး အခ်ိန္ကာလေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ ႂကြင္းက်န္ရစ္ေသာ ေရွးေဟာင္းအေဆာက္အဦမ်ားအနက္ တစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ ၁၈၉၅ ခုႏွစ္တြင္ တ႐ုတ္ကုန္သည္မ်ားမွ ေဆာက္လုပ္ခဲ့ၿပီး လွပေသာ သစ္သားပန္းပုလက္ရာမ်ားႏွင့္ ေျမာက္မ်ားလွစြာ ေသာ အႏုပညာလက္ရာမ်ားကိုေတြ႕ရွိႏိုင္ပါသည္။

ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ႕အေရွ႕ေျမာက္ဘက္ ၁၉ ကီလိုမီတာအကြာတြင္ တည္ရွိပါသည္။ ေက်ာက္ဂူ အဝင္ဝ၌ လွပေသာေရပူစမ္းမ်ားျဖင့္ တင့္တယ္စြာတည္ရွိပါသည္။ အဆိုပါ ထုံးေက်ာက္ဂူသည္ ႏွစ္သက္တမ္း သန္းေပါင္း ၂၃၀ မွ ၃၁၀ ၾကားျဖစ္ၿပီး ေျမာက္မ်ားလွစြာေသာ ဗုဒၶဆင္းတုေတာ္မ်ားႏွင့္ ေစတီေတာ္မ်ားကို ထုံးေက်ာက္ဂူအႏွံ႔အျပား ေတြ႕ရွိႏိုင္ပါသည္။ ထုံးေက်ာက္ဂူမွ အနည္းငယ္ေလွ်ာက္လွမ္း သြားပါက လွပေသာေရတံခြန္ျဖစ္သည့္ သုံးထပ္ေရတံခြန္ကိုလည္း ေရာက္ရွိႏိုင္ပါသည္။

Festivals

မဟာျမတ္မုနိဘုရားပြဲ

မဟာျမတ္မုနိဘုရားပြဲကို ေဖေဖာ္ဝါရီလ၌ (၂)ရက္ၾကာက်င္းပပါသည္။ ဗုဒၶဘာသာဝင္ မ်ား အေနျဖင့္ ဘုရားပြဲေတာ္အတြင္း မီးပူေဇာ္ျခင္းႏွင့္ ေကာက္ညႇင္း၊ ခ်င္း၊ အုန္းသီး၊ ႏွမ္းတို႔ျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားေသာ ထမနဲမ်ားကို ဒယ္အိုးႀကီးမ်ားျဖင့္ခ်က္၍ သံဃာေတာ္မ်ားအား ေလာင္းလႉ ျခင္းမ်ားကို ပြဲေတာ္ရက္အတြင္းျပဳလုပ္ၾကပါသည္။

ေ႐ႊစာရံဘုရားပြဲ

ေ႐ႊစာရံဘုရားပြဲကို (၉)ရက္ၾကာက်င္းပျပဳလုပ္ၿပီး အနီးနားပတ္ဝန္းက်င္ေက်း႐ြာမ်ားမွ ႐ြာသူ႐ြာသားမ်ား၊ ခရီးသြားဧည့္သည္မ်ား လာေရာက္ၾကပါသည္။ ပြဲေတာ္၏ အဓိကဆြဲေဆာင္မႈ မ်ားမွာ ထန္း႐ြက္ျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားေသာေက်းလက္႐ိုးရာ ကစားစရာမ်ားျဖစ္ပါသည္။

ေတာင္ၿပဳံးပြဲ

ေတာင္ၿပဳံးပြဲကို (၈)ရက္ၾကာ ေတာင္ၿပဳံး႐ြာ၌ က်င္းပျပဳလုပ္ၿပီး အနယ္နယ္အရပ္ရပ္မွ နတ္ကေတာ္မ်ား နတ္ယုံၾကည္ကိုးကြယ္သူမ်ား လာေရာက္ၾကၿပီး ပူေဇာ္ပြဲမ်ားကိုေန႔စဥ္ျပဳလုပ္ ၾကပါသည္။ ထန္းရည္၊အရက္မ်ား၊ ယုန္ကင္၊ ၾကက္ေၾကာ္မ်ားျဖင့္ နတ္မင္းႏွစ္ပါးျဖစ္ေသာ မင္းႀကီး မင္းေလးတို႔အားဆက္သၾကပါသည္။အဆိုပါညီေနာင္(၂)ဦးမွာ၁၁ရာစုပုဂံေခတ္ဘုရင္ အမႈေတာ္ထမ္း မ်ားျဖစ္ၾကပါသည္။